Ben je verantwoordelijk voor je eigen geluk?

Wat was ik blij dat ik alleen was op zaterdagochtend, na mijn uitspatting van de nacht ervoor. Nee, geen uitspatting in de vorm van seks, drugs of alcohol. Tegenwoordig betekent ‘uitspatting’ voor mij: nog wakker zijn na twaalf uur ’s avonds.

Ik had de avond ervoor tot diep in de nacht gedanst tijdens het Amsterdam Dance Event, op een heel bijzondere locatie: de 20ste verdieping van de A’dam Toren, in MadaM. Met geweldig uitzicht over Amsterdam dat er uitzag als een sprookjesstad met allemaal kleine lichtjes.

Dansen op de 20ste verdieping in M'Adam, met een schitterend uitzicht over Amsterdam
Dansen op de 20ste verdieping in MadaM, met een schitterend uitzicht over Amsterdam

Stram lijf en de Linda.

Maar deze bijna 45-jarige moeder is een dergelijke late bedtijd in combinatie met uren non-stop dansen niet meer gewend. Dus toen op zaterdagochtend de Man met de meiden naar atletiek vertrok, nestelde ik me met mijn inmiddels stramme lijf en met de Linda. (één van mijn guilty pleasures) op onze heerlijk comfortabele bank.

Voor wie de Linda. nog niet kent: het is het maandblad van Linda de Mol. Met vaak quasi-grappige, quasi-shockerende en soms taboedoorbrekende artikelen. Waar ik – tegen mijn zin in – toch van smul. Daarnaast staat het blad vol enorm dure spullen waar ik me heerlijk over kan verwonderen. (Wie betaalt er 1.500 euro voor een jas? Of 400 euro voor een gezichtscrème? Niemand in mijn directe omgeving, vermoed ik.)

Maar dat terzijde.

Wat mij stoorde…

Dit keer was het thema van het blad ‘Heel Holland slikt’. Een van de artikelen besprak hoe we tegenwoordig steeds makkelijker naar pillen grijpen bij ongemakkelijke gevoelens. Ik kon me redelijk vinden in het artikel. Maar het volgende stukje zette me aan het denken:

“Daarnaast word je zelf verantwoordelijk gesteld voor je geluk – én voor je ongeluk. ‘Dat kan helemaal niet’, zegt de Wachter [dit is een Vlaamse psychiater]. ‘ Bij het leven horen dingen als pijn, tegenspoed en teleurstelling. Je hebt niet alles in de hand. Er kunnen zo veel factoren een rol spelen.'”

Wat mij stoort is dat geluk hier gelijkgesteld lijkt te worden met het hebben van een leven zonder tegenslagen of verdriet. Maar dat is niet wat geluk voor mij betekent. Want – en daar ben ik het wél mee eens – een leven zonder tegenspoed, teleurstelling of pijn bestaat niet.

Verantwoordelijk voor je eigen geluk?

Ik geloof wel degelijk dat je – in ieder geval gedeeltelijk – verantwoordelijk bent voor je eigen geluk. Want als jij dat niet bent, wie dan wel? Daarmee bedoel ik niet dat je verantwoordelijk bent voor alle dingen die je overkomen. Want jij kunt er niets aan doen als je een dierbare vriendin verliest aan kanker, als je kind autisme blijkt te hebben of als je wegens een faillissement je baan verliest bij het bedrijf waar je al tien jaar naar tevredenheid werkt.

Waar je wél invloed op hebt, is hoe je omgaat met wat er op je pad komt.

Blijf je hangen in verbittering, in negativiteit, in verzet? Of sta je jezelf toe om alle emoties werkelijk te doorvoelen en ‘door je heen’ te laten gaan, waardoor je ze kunt verwerken? Zodat je vervolgens wél weer kunt openstaan voor de mooie dingen van het leven?

Moeilijker dan het klinkt

Ik weet het: het klinkt makkelijker dan het soms in werkelijkheid is. Verantwoordelijkheid nemen voor je eigen geluk betekent ook: hulp inschakelen – in welke vorm dan ook – als je merkt dat je er zelf niet meer uitkomt en je dit graag wilt veranderen.

Ik heb in mijn naaste omgeving meegemaakt hoe enorme kortsluiting kan ontstaan in de hersenen waardoor de eerste prioriteit overleven wordt. Gelukkig zijn is dan echt een brug te ver. ‘Gewoon’ kunnen functioneren (al dan niet met behulp van medicijnen) is in zo’n periode al een hele winst.

Wat ik hiermee wil zeggen, is dat ik niet onderschat hoe moeilijk het voor sommigen onder ons is om geluk te ervaren, iets dat wellicht veroorzaakt wordt door een ongelukkige ‘bedrading’ in de hersenen. En dan kun je je inderdaad afvragen: ben je verantwoordelijk voor je eigen geluk?

Geluk in tijden van tegenspoed

Maar voor de meesten van ons is er ook in tijden van tegenspoed geluk te vinden. Soms komt geluk dan in de vorm van een hechtere band met dierbaren, soms komt het in de vorm van een inzicht waar je de rest van je leven wat aan hebt. Of in de vorm van een intensere beleving en waardering voor de kleine dingen, zoals je wel eens hoort bij mensen die weten dat ze niet lang meer te leven hebben.

En soms is het er gewoon een tijdje niet. Accepteren dat je je ongelukkig voelt, zonder verzet of een ander de schuld te geven: ook dat is verantwoordelijkheid nemen. En het kan heel veel rust geven.

Combinatie van keuzes en wat je overkomt

Mijn leven op dit moment is een combinatie van de – al dan niet bewuste – keuzes die ik in het verleden heb gemaakt én van alle fijne en nare gebeurtenissen die zich hebben voorgedaan.

Bewuste keuzes helpen me om steeds meer het leven te creëren zoals ik dat fijn vind.  Zo heeft het besluit om voor mezelf te gaan werken me veel vrijheid gebracht.

Sommige gebeurtenissen zijn me overkomen, zonder dat ik daarvoor gekozen heb of invloed op heb gehad. Een aanranding (#metoo), een traumatische bevalling, de scheiding van mijn ouders. Ik heb geen invloed op de gebeurtenissen zelf gehad; ik kon alleen maar invloed uitoefenen op hoe ik ermee omging, met vallen en opstaan.

Klein, maakbaar geluk

Dat ik tot diep in de nacht op een schitterende plek uren had gedanst, was ook een combinatie van onverwachte gebeurtenissen en een bewuste keuze.

Het was voor mij totaal onverwacht dat mijn oudste vriend me een paar dagen ervoor mee had gevraagd naar het Amsterdam Dance Event, daar had ik geen invloed op. (Normaal gesproken vraagt hij zijn jongere, hippere vrienden mee in plaats van deze bijna 45-jarig moeder die niet drinkt en normaal gesproken voor twaalven in bed ligt, zelfs in het weekend.)

Maar het was een bewuste keuze om mee te gaan en tot na drieën te blijven dansen. Mijn stramme lijf en de algehele vermoeidheid de dag erna nam ik op de koop toe.

En nu lag ik heerlijk alleen op de bank met een stukje chocola de Linda. te lezen. En dat was klein geluk, dat ik – voor een gedeelte althans – zelf gecreëerd had.

Food for thought

In hoeverre ben je verantwoordelijk voor je eigen geluk? En in hoeverre vind je dat geluk maakbaar is? 


Gerelateerde artikelen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *